Yapay zeka büyümesi, veri merkezlerinin artan su tüketimiyle doğal kaynakları zorluyor. Güneydoğu Asya’da kapasite artışı ve su talebi yükselişi endişe yaratıyor.
Yapay zeka sistemlerinin yaygınlaşması, dijital teknolojilerin doğal kaynaklar üzerindeki baskısını artırıyor. Veri işleme ve yapay zeka modellerinin soğutulması için gereken su miktarı, geleneksel bulut bilişim sistemlerine kıyasla önemli ölçüde yükseldi. Bu durum, özellikle Güneydoğu Asya gibi bölgelerde veri merkezlerinin su havzaları üzerindeki potansiyel etkileri hakkında endişeleri tetikliyor.
Güneydoğu Asya’da veri merkezi kapasitesi hızla artış gösterdi. 2021’de 10 megavat olan kurulu kapasite, 2024 itibarıyla 1,3 gigavata ulaştı. Uzmanlar, 2035’e kadar bu ihtiyacın 6 gigavata çıkabileceğini öngörüyor. Yapılan araştırmalar, 2027’de yapay zeka kaynaklı küresel su talebinin 6,4 trilyon litreye ulaşabileceği uyarısını taşıyor. Bu durum, su verimliliği sağlanamazsa dijital dönüşümün yerel su kaynaklarını olumsuz etkileyebileceğine işaret ediyor.
Singapur’un veri merkezi projelerine yönelik sıkı düzenlemeleri, yatırımların Malezya ve Endonezya gibi komşu ülkelere kaymasına neden oldu. Malezya’nın Johor bölgesi, milyarlarca dolarlık yatırım çekerek dünyanın en hızlı büyüyen veri merkezi pazarlarından biri haline geldi. Ancak bu tesislerin günlük su tüketimi, bazı bölgelerde binlerce hanenin toplam ihtiyacını aşmaya başladı. Eyalet yönetimi, altyapı ve su güvenliği endişeleriyle 2025’teki yeni veri merkezi başvurularının yüzde 30’unu reddetti. Yeni projeler için geri dönüştürülmüş su kullanımı ve sıvı soğutma teknolojileri zorunlu hale getirildi. Bu durum, ekonomik getiriler ile çevresel maliyetler arasındaki dengenin bozulması nedeniyle yerel halkın protestolarına yol açtı.
California Üniversitesi’nden Dr. Shaolei Ren, veri merkezlerinin su tüketiminin büyük ölçüde yerel iklim koşullarına ve soğutma sistemlerinin ayarlarına bağlı olduğunu belirtti. Sıcak iklimlerde, özellikle Güneydoğu Asya gibi bölgelerde, soğutma talebinin daha yüksek olabileceğini ve birim başına su kullanımının artabileceğini vurguladı. Ren, yapay zeka modelleri karmaşıklaştıkça soğutma ihtiyaçlarının da artabileceğini, bu nedenle sıvı soğutma teknolojilerinin tatlı su bağımlılığını azaltabileceğini söyledi. Sıvı soğutma, buharlaşmalı soğutmaya göre daha verimli bir alternatif sunuyor.
Dr. Ren, teknoloji şirketlerinin veri merkezlerinin ekonomik faydalarına odaklanmasının, çevresel etkileri ele almaktan daha kolay olduğunu ifade etti. Birçok bölgede su altyapısının su havzaları üzerindeki etkilerinin hala yeterince araştırılmadığını ve bu konuda daha fazla veriye ihtiyaç duyulduğunu belirtti. Şirketlerin küresel veya şirket genelindeki su rakamlarını raporladığını ancak tesis düzeyinde veya bölgeye özgü verileri nadiren açıkladığını, bunun da yerel etkilerin anlaşılmasını zorlaştırdığını ekledi.
Yorum Yap