Manisa Celal Bayar Üniversitesi öğrencileri, denizlerdeki hayalet ağ sorununa çözüm buldu. Suda çözünebilen yeni balıkçılık ağı projesi, TEKNOFEST’te birincilik kazandı.
Denizlerde ve okyanuslarda kirliliğe yol açan ve deniz canlıları için ölümcül tehdit oluşturan ‘hayalet ağlar’ sorununa yönelik umut verici bir gelişme yaşandı. Manisa Celal Bayar Üniversitesi’nden bir grup öğrenci, suda çözünebilen biyopolimer bazlı bir ağ geliştirdi. Bu yenilikçi proje, TEKNOFEST KKTC 2025 Araştırma Projeleri Yarışması’nda ‘Çevre ve Enerji’ kategorisinde birincilik elde etti.
Plastikten üretilen ve ömrünü tamamlaması, kaybolması veya kazalar sonucu denizlerde kalan ‘hayalet ağlar’, denizin altında avlanmaya devam ederek deniz ekosistemine büyük zarar veriyor. Bu ağlara takılan yunus, kaplumbağa, köpekbalığı gibi deniz canlıları ile deniz kuşları acı içinde hayatını kaybediyor. Ayrıca bu ağlar, yüzlerce yıl boyunca denizi kirleterek mercan resiflerine zarar veriyor ve suda çözündüğünde oluşan mikroplastikler besin zinciri yoluyla insanlara dönüyor. Türkiye’nin son 11 yılda 2,9 milyon metrekare hayalet ağ temizliği yapmasına rağmen sorun devam ediyor.
Manisa Celal Bayar Üniversitesi’nin ‘Pagit Spektrum: DEEPNETS’ ekibi, bu küresel soruna çözüm sunmak amacıyla ‘Eriyebilen Ağlar’ projesini geliştirdi. Elektrik-Elektronik, Biyomühendislik ve Bilgisayar Mühendisliği bölümlerinden öğrencilerin yer aldığı ekip, projenin akademik danışmanlığını Öğretim Görevlisi Mehmet Nuri Öğüt ile TÜBİTAK desteğiyle sürdürüyor.
Üniversite bünyesinde devam eden çalışmalarda, geliştirilen ağların deniz ortamındaki dayanıklılığı, kontrollü çözünme süresi ve mekanik performansı üzerine optimizasyonlar yapılıyor. Laboratuvar verilerini denizde doğrulayabilmek için balıkçılık kooperatifleriyle pilot uygulama görüşmeleri planlanıyor. Bu adım, ürünün çevresel etkilerini ve kullanım performansını kapsamlı bir şekilde analiz etmeyi amaçlıyor.
Suda çözünebilen biyopolimer tabanlı ağların, petrol bazlı malzemelerin aksine denizde kaybolduğunda veya bırakıldığında doğaya ve deniz canlılarına zarar vermeden çözünmesi hedefleniyor. Proje tamamlandığında ve patent çalışmaları sonuçlandığında, birkaç yıl içinde son kullanıcılarla buluşturulması planlanıyor. Ekibin hedefi, 2030’lardan itibaren ‘hayalet ağ sorunundan kurtulmuş bir mavi vatan’ oluşturmak. Bu çalışmanın Türkiye sularının yanı sıra dünya denizleri için de önemli bir fayda sağlaması bekleniyor.
Yorum Yap